Vakıflar Genel Müdürlüğü Arşivi, 1826 yılında kurulan “Evkâf Nezâreti”ne ait arşivin devamını teşkil eder. Arşiv, Evkâf Nezâreti’nin ilgasıyla 1924’te kurulan Evkâf Umum Müdürlüğü’ne, 1936 senesinde ise Vakıflar Genel Müdürlüğü Arşivi’ne intikal ettirilen defterler ve evrakı muhtevidir. 1936-2011 yılları arasında Vakıflar Bölge Müdürlükleri’nde bulunan tüm Osmanlıca materyalin tek çatı altında toplanmasıyla da bugünkü halini almıştır.

Sakarya Bölgesine dair arşiv kayıtları Hurufat Defterleri Kataloğunda bulunmaktadır. Tablolar oluşturulurken rehberin orijinaline sadık kalınmakla birlikte “Yerleşim Yerleri” başlığında yalnızca Sakarya Bölgesine ait yerleşimlere yer verilmiştir. Bahsi geçen defterler tamamen Sakarya ile alakalı değildir.

Hurûfât (Vakıf Rûznâmçe) Defterleri (VGMA.HRF.d)

Vakıflar Genel Müdürlüğü Arşivi’nde bulunan Hurûfât (Vakıf Rûznâmçe) Defterleri, kapsam ve muhteva bakımından araştırmacıların sıklıkla başvurduğu kaynaklardandır. Arapçada harf kelimesinin çoğulu olan “hurûf” kelimesi, Osmanlı’ya has bir biçimde deformasyona uğramış ve ikinci kez Arapça çoğul eki getirilerek “hurûfât” halini almıştır. Defterlerde amaca yönelik olarak tutulan kısa kayıtlarda, görevlilerin tayin, azil, nakil, ölüm gibi bilgileri bulunur. Bahsedilen veriler dışında, vakfın işleyişi, şartları, amacı, vakıf hayrat eserlerinin; bânisi, biçimi, yapım yeri ve geçirdiği değişiklikler veya tamiratıyla ilgili mühim bilgiler de defterlerden çıkarılabilir. Bazı kayıtlarda ise vakfiye hülasalarına rastlanılmaktadır.

Kaynak: Vakıflar Genel Müdürlüğü Arşiv Rehberi, Mevlüt Çam, İbrahim Turhan, Rıdvan Enes Akçatepe, Ankara: Vakıflar Genel Müdürlüğü Yayınları, 2020. Rehbere Ulaşmak İçin tıklayınız.

Defter Bilgileri
Defter NoDefter AdıTarihSayfaYerleşim Yerleri
EskiYeniHicriMiladi
539530Anadolu Elif Harfi12031788324Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
54053112101795339Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
54153212171802283Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
54253312231808263Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
54353412271812381Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
54453512381822265Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
54553612451829241Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
553544Sin, Şin, Sat, Tı, Ayın, Fe, Harfi12101795220Sapanca
55454512171802276Sapanca
55554612271812253Sapanca
55654711991784209Sapanca
557548Ha, Dal, Zal, Re, Sin, Şin, Sat Harfi12031788251Sapanca
558549Dal, Re, Ze, Sin, Şin, Sat, Dat,Tı, Zı,Ayın, Gayın, Nun12381822224Sapanca
559550Dal, Ze, Re Sin, Şin, Sat, Tı, Ayın, Fe Harfi12451829212Sapanca
561552Kaf, Kef Harfi12101795362Geyve
56255312171802315Geyve
56355412231808275Geyve
56455512271812399Geyve
56555612381822264Geyve
56655712451829232Geyve
56755812031788299Geyve
568559Lam, Mim, Nun, Vav, He, Ye Harfi12451829163Yenice- i Taraklı
56956012231808223Yenice- i Taraklı
57056112171802230Yenice- i Taraklı
57156212101795231Yenice- i Taraklı
572563Lam ve Mim, Nun, Vav, Ye12381822192Yenice- i Taraklı
573564Nun, Vav, He, Ye (Hademe)12031788280Yenice- i Taraklı
575566Sat, Tı, Ayın, Gayın, Fe Harfi12231808112Sapanca
578569Lam, Mim, Nun, Vav, He, Ye Harfi12271812263Yenice- i Taraklı
10741055Anadolu Elif Harfi11551742288Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
10771058Anadolu Elif, Be Harfi11841170240Akyazı
10781059Anadolu Elif Harfi11861772206Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
1079106011991784266Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
1081106111681754357Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
10841065Hurûfâttan Elif (Sat) Tecdîd Defteri11881774222Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı, Geyve
10851066Anadolu Elif Harfi11891775208Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
1087106811431730290Akyazı
10891070Hurûfâttan Elif11751761232Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
1091107211821768172Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
1092107311431730306Abısafi, Akhisar- ı Geyve
11011081Mahlût Hurûfât Defteri11011689180Yenice- i Taraklı
11031083Hurûfâttan Elif, Be, Te, Ha, Hı, Cim Harfleri11371724316Akyazı, Geyve
11071087Hurûfâttan Dal, Zel, Re, Sin, Şın,Sat, Tı11821768132Sapanca
11091089Hurûfâttan Ze, Sin, Şin, Sat, Dat, Zı,Tı, Ayın, Gayın, Fe11841770120Sapanca
11111091Hurûfâttan Cild-i Sânî11371724358Geyve, Sapanca, Yenice-i Taraklı
11181098Der-Livâ-i Çorum, Canik, Kocaeli,Diyarbekir, Erzurum, Çıldır, Van11021690332Abısafi, Akhisar-ı Geyve, Akyazı, Geyve, Sapanca
11211101Kef Harfi11751761175Geyve
1122110211821768115Geyve
11231103Kef, Lam Harfleri11681754246Geyve
11241104Kef Harfi11551742227Geyve
11251105Kef Harfi11431730274Geyve
11331113Kaf Harfi11991784281Geyve
11341114Kaf, Kef Harfi11841770169Geyve
11351115Kaf, Kef Harfi11871773
11381118Ha, Da, Zel, Re, Ze, Sın, Sın, Sat, Tı, Zı, Ayın Harfi12321817300Sapanca
11391119Te, Cim, Çim, Ha, Hı, Sin, Re, Şın,Sat, Dal, Tı, Fe, Kaf, Kef, Lam, Mim, Nun, Vav, Ye Harfi11351722484Geyve, Sapanca, Yenice- i Taraklı
11431123Sin, Şın, Sad, Dat, Zı, Tı, Ayın,Gayın, Fe Harfi11861772148Sapanca
11441124Hurûfâttan Sad, Tı, Ayın11431730252Sapanca
11461126Hurûf-ı, Şın, Sad, Tı, Ayın, Gayın,Fe, Lam Harfi11751761202Sapanca
11471127Hurûfât-ı Şın, Sad, Dat, Tı11681754178Sapanca, Yenice- i Taraklı
11481128Sin, Şın, Vav, Tı, Ayın, Kaf, Kef,Lam, Mim, Vav, Ye Harfi11391726292Geyve, Sapanca
11491129Defter-i Hurûf-ı Sin, Şın, Sad, Dat,Tı, Ayın, Gayın, Fe, Harfi11891776323Sapanca
11501130Hurûfât-ı Sad, Dad, Tı, Ayın ve Fe11551743194Sapanca, Yenice- i Taraklı
11511131Kef, Lam, Mim, Nun, Vav, He, Ye Harfi11191708201Geyve
11531133Elif, Be, Te, Çim Harfi11301718299Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
11571137Elif, Be, Pe Harfi11351723285Akhisar- ı Geyve, Akyazı
11591139Ha, Sin, Şın, Sat, Tı, Zı, Ayın, Gayın, Fe, Kaf, Kef, Lam, Mim, Nun, Vav, Ye Harfi11201709400Geyve, Sapanca, Yenice- i Taraklı
11601140Cemi Kazâ-i Anadolu işbu Defterde Mukayyeddir (Elif, Be, Te, Cim, Dal, Re, Ze, Sın, Sın, Sat, Tı, Ayın, Fe Harfi)11071696763Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı, Sapanca, Yenice- i Taraklı
11621142Muhtelif Elif ilâYe Harfi12001786297Geyve, Yenice- i Taraklı
11631143Hurûfâttan Cild-i Evvel, Elif, Be, Te,Çim, Ha, Dal Harfi426Abısafi, Akhisar- ı Geyve, Akyazı
11641144Elif, Be, Te, Çim, Harfi11401728268Abısafi, Akyazı
11651145Be, Lam, Mim, Kef, Vav, Ye Harfi11471735389Yenice- i Taraklı
11661146Hurûfâttan Lam, Mim, Nun, Vav, He, Ye Harfi11821769151Yenice- i Taraklı
11671147Hurûfâttan Kef ve Lam11891776283Akyazı
11681148Hurûfâttan Lam, Mim, Nun, Vav, He, Ye Harfi11551743300Yenice- i Taraklı
11691149Lam, Mim, Nun, Vav, He, Ye Harfi11841771123Yenice- i Taraklı
11701150Hurûfâttan Lam, Mim, Nun, Vav, He, Ye Defteri11861773151Yenice- i Taraklı
11711151Hurûfâttan Mim, Nun, Vav, Ye11891776291Yenice- i Taraklı
11721152Nun, Vav, He, Ye Harfi1175176295Yenice- i Taraklı
11741154Lam, Mim, Nun, Vav, He, Ye Harfi11881775187Yenice- i Taraklı
11751155/111991785198Yenice- i Taraklı
11761155/2Defter-i Ayın, Gayın, Fe, Nun, Vav, Ye11681755223Yenice- i Taraklı
11791158Be, Pe, Te, Çim, Ha, Dal, Ze, Re, Sin, Şın, Sad Harfi11921779349Sapanca